Porywy wojenne, porywy serca

21 lutego 2022

Epopeja o wielkich czynach

“Pan Tadeusz” Adama Mickiewicza (Tania Książka) uznawany jest za najważniejszy utwór polskiej literatury romantycznej. Przekrojowo przechodzi przez wszystkie założenia epoki: od indywidualizmu i buntu bohaterów, poprzez działania narodowo-wyzwoleńcze, aż do idealizacji miłości i niezrozumienia przez otoczenie. Jego bohaterowie są zawsze chętni do działań, oddani sprawie, a damy nieśmiałe lub nad wyraz doświadczone i odważne – każda z nich kochliwa. Początkowo w tle, później na pierwszym planie, rozgrywa się sprawa polska w rytmie kampanii napoleońskiej, która właśnie wybiera się na Rosję. To ogromna nadzieja na wydostanie się spod buta zaborcy, chęć partycypacji  oraz pewność zwycięstwa. Wszystko przeplatane jest tradycjami i obyczajami oraz bardzo sprytnymi próbami obejścia zakazów odnoszących się do używania polskiego języka w przestrzeni publicznej.

Tytułowy bohater powraca do rodzinnego dworku po zakończeniu studiów w Wilnie. Ma dwadzieścia lat, marzenia o tym, by trochę odpocząć i oddać się zabawie. Stryj, który go wychowywał, ma zupełnie inne plany, ponieważ marzy mu się, by Tadeusz przejął gospodarstwo i znalazł sobie żonę. To drugie zalecenie trochę bardziej mu się spodoba, ale wyłącznie w kontekście poznawania nowych kobiet. Dwie z nich, Telimena i Zosia, spowodują rozdarcie wewnętrzne bohatera, który wpadnie w prawdziwe miłosne tarapaty.

Tradycja i wolność

Jacek Soplica, brat Sędziego i ojciec Tadeusza, przedstawiony jest w retrospekcjach i nieciekawych, naznaczonych złością i pogardą opowieściach Gerwazego. Po odmowie Stolnika, którego córkę chciał poślubić, dokona czynu, który w całości położy się cieniem nie tylko na nim, ale na całym jego rodzie. Zmuszony do ucieczki poprzysięgnie sobie, że powróci tu kiedyś, szukając przebaczenia.

Losy Jacka dotykają pośrednio lub bezpośrednio niemal każdego mieszkańca Soplicowa. Jego konsekwencja w działaniu, zwłaszcza po przemianie moralnej, zasługuje na najwyższe uznanie.

Tagi
Kategoria pan tadeusz książka